Ιανός: Ο ισχυρότερος μεσογειακός κυκλώνας από το 1969

Τα ρεκόρ βροχόπτωσης και θερμοκρασιών του 2020 παρουσίασε το meteo του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, σύμφωνα με τις καταγραφές του δικτύου των αυτόματων μετεωρολογικών σταθμών του.

Για μια ακόμη χρονιά τα μεγαλύτερα ετήσια ύψη βροχόπτωσης εντοπίστηκαν στην Κρήτη, όπου δύο επώνυμες κακοκαιρίες, ο Ηφαιστίων τον Ιανουάριο και η Κίρκη τον Οκτώβριο, καθώς και διαδοχικά κύματα κακοκαιρίας το Νοέμβριο και το πρώτο μισό του Δεκεμβρίου προκάλεσαν σημαντικά προβλήματα και καταστροφές. Αντίθετα, τα μικρότερα ετήσια ύψη βροχόπτωσης εντοπίσθηκαν το 2020 στις Κυκλάδες και στα Δωδεκάνησα.

Αναλυτικότερα, τα πέντε μεγαλύτερα ύψη βροχόπτωσης πέρυσι καταγράφηκαν σε Ασή Γωνιά Χανίων (2.865 χιλιοστά), Ασκύφου Χανίων (2.650), Σέττα Ευβοίας (2.383), Στενή Ευβοίας (2.207) και Ζαγορά Πηλίου (1.995). Αντίθετα τα πέντε μικρότερα ύψη βροχής σημειώθηκαν σε Σαλαμίνα (286 χιλιοστά), Νάξο (277), Νίσυρο (276), Δερβένι Κορινθίας (275) και Ίο (263).

Σε επίπεδο θερμοκρασιών το 2020 αποτέλεσε ιδιαίτερη χρονιά, καθώς την περίοδο 15-19 Μαΐου εκδηλώθηκε ασυνήθιστο για την εποχή κύμα καύσωνα, κατά το οποίο έσπασαν πολλά θερμοκρασιακά ρεκόρ στη χώρα, ενώ ρεκόρ μεγίστων θερμοκρασιών σημειώθηκε σε περισσότερους από 200 μετεωρολογικούς σταθμούς του δικτύου του ΕΑΑ meteo. Το δεύτερο επεισόδιο υψηλών θερμοκρασιών του 2020 εκδηλώθηκε στο διήμερο 31 Ιουλίου 1 Αυγούστου, με την ιδιαιτερότητα ότι την 1η Αυγούστου οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες συνοδεύτηκαν από ισχυρές καταιγίδες. Οι χαμηλότερες θερμοκρασίες του έτους καταγράφηκαν στα διαστήματα 5-7 Ιανουαρίου (κακοκαιρία Ηφαιστίων) και 5-9 Φεβρουαρίου.

Αναλυτικότερα, οι πέντε υψηλότερες μέγιστες θερμοκρασίες το 2020 καταγράφηκαν σε Πλώρα Ηρακλείου (41,8 βαθμοί στις 16/5/20), Κρανίδι Αργολίδας (41,8 στις 1/8), Αρφαρά Μεσσηνίας (41,1 στις 17/5 και 31/7) και Μοίρες Ηρακλείου (41,1 στις 17/5). Αντίθετα, οι χαμηλότερες ελάχιστες θερμοκρασίες σημειώθηκαν σε Νέο Καύκασο (-14,7 βαθμοί στις 9/2), Βρύζες Φωκίδας (-14,3 στις 8/1), Καϊμακτσαλάν (-13,3 στις 6/1 και -12,8 στις 6/2) και Γρεβενά -12,6 στις 8/1).

Συνολικά, το 2020 εκδηλώθηκαν στη χώρα μας 25 καιρικά επεισόδια με κοινωνικο οικονομικές συνέπειες, από τα οποία τέσσερα «βαφτίστηκαν» από το meteo, επειδή πληρούσαν τις επιστημονικές προϋποθέσεις σχετικά με την ονοματοδοσία των βαρομετρικών χαμηλών. Αυτές ήσαν οι: Ηφαιστίων (05-07/01/2020), Θάλεια (05-09/08/2020), Μεσογειακός Κυκλώνας Ιανός (16-20/09/2020) και Κίρκη (28-29/10/2020).

Ξεχώρισε ο Μεσογειακός Κυκλώνας Ιανός, ο οποίος σύμφωνα με σχετική ερευνητική εργασία του ΕΑΑ/meteo.gr που βρίσκεται σε εξέλιξη, ήταν ο ισχυρότερος μεσογειακός κυκλώνας που έχει καταγραφεί από το 1969 έως σήμερα, αν και τα μέσα καταγραφής σε παρελθοντικές δεκαετίες υστερούσαν σημαντικά έναντι των σημερινών. Το εν λόγω βαρομετρικό χαμηλό με τροπικά χαρακτηριστικά δημιουργήθηκε στο Νότιο Ιόνιο και κινήθηκε προς τη χώρα μας. Στην Κεφαλλονιά καταγράφηκαν θυελλώδεις άνεμοι με ριπές έως 194 χλμ/ώρα, ραγδαίες βροχοπτώσεις (πάνω από 350 χιλιοστά σε μία μέρα), κατολισθήσεις, υψηλός κυματισμός και πλημμυρίδα. Επιπλέον πολλές περιοχές της Κεντρικής Ελλάδας δέχθηκαν μεγάλα ύψη υετού, προκαλώντας πολύ μεγάλες καταστροφές και οδηγώντας στο θάνατο τέσσερις ανθρώπους. Τα μεγαλύτερα προβλήματα από τις βροχοπτώσεις εντοπίστηκαν στην Καρδίτσα και στο Μουζάκι, όπου κατέρρευσαν κτίρια.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

www.cnn.gr

Η προηγούμενη έφοδος στο Καπιτώλιο έγινε πριν από δύο αιώνες!

Στα πάνω από 200 χρόνια της ιστορίας του το Καπιτώλιο στην Ουάσιγκτον έχει αποτελέσει στόχο βομβιστικών επιθέσεων κι αναρίθμητων διαδηλώσεων, αλλά και τη σκηνή μιας απόπειρας δολοφονίας.

Και για πρώτη φορά χθες το Καπιτώλιο αποτέλεσε το στόχο μιας ένοπλης ανταρσίας που υποκίνησε ένας εν ενεργεία Πρόεδρος των ΗΠΑ, ο Ντόναλντ Τραμπ. Το κτίριο, το οποίο στεγάζει τα δύο νομοθετικά σώματα της χώρας, τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία, είναι προσβάσιμο στο κοινό, αφού όλοι οι πολίτες μπορούν να εισέλθουν αφού περάσουν προηγουμένως από τον έλεγχο ασφαλείας.

Διαδηλωτές συχνάζουν σε γραφεία γερουσιαστών και βουλευτών και κάνουν καθιστικές διαμαρτυρίες, ενώ δεν λείπουν και περιστατικά με πολίτες να διακόπτουν συνεδριάσεις, προτού τους απομακρύνει εκτός της αίθουσας η αστυνομία του Καπιτωλίου. Οι ειρηνικές αυτές σκηνές, όμως, δεν έχουν καμία σχέση με τις χθεσινές εικόνες ντροπής, όταν ένας όχλος οργισμένων οπαδών του Τραμπ γκρέμισε τα οδοφράγματα και συγκρούστηκε με την αστυνομία για να εισβάλει στις αίθουσες και στα γραφεία βουλευτών και γερουσιαστών. Στη διάρκεια της εφόδου μια γυναίκα έπεσε νεκρή από πυρά, βουλευτές και γερουσιαστές απομακρύνθηκαν εσπευσμένα φορώντας μάσκες αερίου, ενώ οι ταραξίες σκαρφάλωναν στους τοίχους εντός και εκτός του κτιρίου.

Το Καπιτώλιο μετά την πυρπόλησή του από τα Βρετανικά στρατεύματα το 1814

H πυρπόληση του Καπιτωλίου από τα βρετανικά στρατεύματα

Η τελευταία φορά που παραβιάστηκε η ασφάλεια του Καπιτωλίου ήταν το 1814, όταν αγγλικά στρατεύματα πυρπόλησαν το κτίριο στη διάρκεια μας επίθεσης στην Ουάσιγκτον. Οι κάτοικοι της πόλης γνώριζαν ότι πλησίαζαν οι Βρετανοί κι οι περισσότεροι απομακρύνθηκαν προτού τα στρατεύματα βάλουν φωτιά σε κρατικά κτίρια και πολεμικά πλοία. Το Καπιτώλιο ήταν τότε υπό ανέγερση και μολονότι ένα κομμάτι του καταστράφηκε, διατηρήθηκε το εξωτερικό του και πολλά εσωτερικά δωμάτια, επειδή είχαν χρησιμοποιηθεί πολλά πυράντοχα υλικά. Ωστόσο, η φωτιά ήταν τόσο δυνατή, που κάηκαν ακόμη και αγάλματα, μαζί με έγγραφα.

Ο Ρίτσαρντ Λώρενς στην απόπειρα δολοφονίας του προέδρου των ΗΠΑ, Άντριου Τζάκσον έξω από το Καπιτώλιο

Βομβιστικές επιθέσεις και απόπειρα δολοφονίας

Στους δύο αιώνες που πέρασαν έκτοτε το Καπιτώλιο έχει γνωρίσει κι άλλες βίαιες επιθέσεις. Τον Ιανουάριο του 1935, ένας άνεργος ζωγράφος, ο Ρίτσαρντ Λώρενς, αποπειράθηκε να πυροβολήσει τον τότε πρόεδρο των ΗΠΑ, Άντριου Τζάκσον, αλλά το όπλο του έπαθε αφλογιστία. Στη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου ένας καθηγητής, ονόματι Έρικ Μύντερ, έβαλε μια βόμβα στον χώρο υποδοχής της Γερουσίας, η οποία εξερράγη κοντά στα μεσάνυχτα, χωρίς ευτυχώς να προκληθούν τραυματισμοί.

Η κατεστραμμένη αίθουσα υποδοχής της Γερουσίας μετά την έκρηξη της βόμβας στις 2 Ιουλίου του 1915
Η κατεστραμμένη αίθουσα υποδοχής της Γερουσίας μετά την έκρηξη της βόμβας στις 2 Ιουλίου του 1915 / Φωτογραφία αρχείου: Wikipedia

Ο Μύντερ είχε δολοφονήσει κάποια χρόνια νωρίτερα τη γυναίκα του και αργότερα συνελήφθη για την απόπειρα δολοφονίας του τραπεζίτη Τζ. Π. Μόργκαν. Το 1954 τέσσερις ένοπλοι Πορτορικανοί αυτονομιστές εισέβαλαν στην αίθουσα της Βουλής των Αντιπροσώπων και άνοιξαν πυρ τραυματίζοντας πέντε βουλευτές. 17 χρόνια αργότερα, τον Μάρτιο του 1971, η ακροαριστερή οργάνωση Weather Underground εξαπέλυσε βομβιστική επίθεση στο Καπιτώλιο διαμαρτυρόμενη για τη στρατιωτική δράση των ΗΠΑ στο Λάος, προκαλώντας ζημιές εκατοντάδων χιλιάδων δολαρίων, αλλά ευτυχώς όχι θύματα.

Καταστροφές έξω από την αίθουσα της Ολομέλειας της Γερουσίας μετά τη βομβιστική επίθεση της 7ης Νοεμβρίου 1983 / Φωτογραφία αρχείου: Wikipedia

Νέα βομβιστική επίθεση έγινε και τον Νοέμβριο του 1983 στο Καπιτώλιο για τις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γρενάδα και τον Λίβανο, ευτυχώς και πάλι χωρίς θύματα.

www.iefimerida.gr

Η καταστροφή του Τσέρνομπιλ μέσα σε 3 λεπτά

Η καταστροφή του Τσέρνομπιλ μέσα σε 3 λεπτά. Ίσως, το πιο κατατοπιστικό βίντεο για το πλέον φριχτό ατύχημα του 20ου αιώνα…

“Έχω μία μακάβρια φαντασίωση με τον πόλεμο” ήταν η απάντηση του Ozzy Ozbourne, στην ερώτηση γιατί στους στίχους που τραγουδά οι θεματικοί άξονες να γλυκοκοιτάζουν τόσο συχνά τον όλεθρο και την καταστροφή. Μήπως άραγε συμβαίνει ακριβώς το ίδιο με τους θεατές όταν πρόκειται για ειδήσεις και συμβάντα που ξεπερνούν κάθε φαντασία σε ανθρώπινο πόνο και απώλειες; Υπάρχει περίπτωση το Τσέρνομπιλ, το πιο φριχτό ατύχημα του 20ου αιώνα, να ασκεί πάνω μας μία ανομολόγητη έλξη;  

Το πυρηνικό ατύχημα που κόστισε τη ζωή σε εκατομμύρια ανθρώπους σε Ουκρανία και Λευκορωσία μας έχει δώσει τα τελευταία χρόνια κάποια κορυφαία αριστουργήματα από τον χώρο των τεχνών είτε πρόκειται για το Τσέρνομπιλ: Ένα χρονικό του μέλλοντος (εκδ. Πατάκη) της Νομπελίστας Svetlana Alexievich, είτε για την ομώνυμη σειρά του HBO που, όχι άδικα, θεωρείται μία από τις καλύτερες τηλεοπτικές παραγωγές της τελευταίας δεκαετίας. Την ίδια στιγμή, βέβαια, το πιο παράξενο τουριστικό trend όλων των εποχών (ναι, οι διακοπές των influencers στο Τσέρνομπιλ) μας βάζουν σε σκέψεις για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Η πιο σύντομη εξήγηση

Είναι το Τσέρνομπιλ μία μακάβρια φαντασίωση ή το γεγονός ότι αποτελεί το καλύτερο παράδειγμα για το μέλλον του πλανήτη (αν δεν προσέξουμε) λειτουργεί ως η ιδανική διδακτική ιστορία στο μυαλό μας; Η απάντηση μόνο εύκολη δεν είναι. Σε κάθε περίπτωση όμως, για να μπορέσουμε να την  απαντήσουμε, καλό θα είναι να γνωρίζουμε τι ακριβώς συνέβη το 1986.

To βίντεο που ακολουθεί αποτελεί, αν όχι την καλύτερη, σίγουρα τότε την πιο σύντομη και κατατοπιστική εξήγηση για το τι ακριβώς πήγε τόσο στραβά εκείνη την καταραμένη μέρα στο πυρηνικό εργοστάσιο ενέργειας κοντά στο Πρίπιατ της Ουκρανίας.

Το κανάλι Radio Free Europe/Radio Liberty έχει κάνει εξαιρετική δουλειά, στα πλαίσια της εκλαϊκευμένης επιστήμης, για να παρουσιάσει την καταστροφή του Τσέρνομπιλ σε κάτι λιγότερο από 3,5 λεπτά, με τέτοιο τρόπο ώστε ακόμα και ο πλέον αδαής σε θέματα φυσικής και μηχανολογίας να αντιληφθεί το πόσο κοντά βρίσκεται καμιά φορά ο αφανισμός του πλανήτη. Ένα μικρό και πολύ χρήσιμο μάθημα για όλους μας.

Γράφει: Γιώργος Ρομπόλας esquire.com.gr

Η αρχαιότερη επιδημία που έχει καταγραφεί ποτέ: Συνέβαλε στο τέλος του Χρυσού Αιώνα του Περικλή

Η αρχαιότερη επιδημία που έχει καταγραφεί ποτέ: Συνέβαλε στο τέλος του Χρυσού Αιώνα του Περικλή…

«Εσωτερικά, η ζέστη ήταν τόσο έντονη που τα θύματα δεν μπορούσαν να υποφέρουν ούτε τα πιο ελαφριά σκεπάσματα» έγραψε ο Θουκυδίδης για τον τρομερό Λοιμό των Αθηνών.

Όταν ξέσπασε στην αρχαία Ελλάδα ο Πελοποννησιακός Πόλεμος ανάμεσα στην Αθήνα και τη Σπάρτη, η Αθήνα βρέθηκε αντιμέτωπη με το κλάσεις ανώτερο από το δικό της και τέλεια πειθαρχημένο σπαρτιατικό πεζικό, όπως αφηγείται η Dorothy H. Crawfordκαθηγήτρια Ιατρικής Μικροβιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου στο νέο βιβλίο της «Θανατηφόροι σύντροφοι» (εκδ. Οξύ): μια όχι μόνο επίκαιρη αλλά και συναρπαστική σαν μυθιστόρημα μελέτη για το πώς τα μικρόβια έχουν διαμορφώσει σε βάθος την ανθρώπινη ιστορία.

Ο Περικλής, σύμφωνα με την ίδια πηγή, αποφάσισε λοιπόν να αποφύγει την άμεση σύγκρουση, να οχυρώσει την πόλη και να υπομείνει την πολιορκία μέχρι οι Σπαρτιάτες να ζητήσουν ανακωχή. Περιέκλεισε την Αθήνα και τον Πειραιά με ξύλινα τείχη, με σκοπό να χρησιμοποιήσει το λιμάνι ως κανάλι τροφοδοσίας της πόλης. Κανένας όμως δεν είχε προβλέψει τις τραγικές συνέπειες αυτής της μεγαλοφυούς στρατηγικής.

Κατά την επέλαση των Σπαρτιατών, χιλιάδες πρόσφυγες από τις γύρω επαρχίες έσπευσαν να βρουν καταφύγιο στην Αθήνα, με αποτέλεσμα μια πόλη μόλις 10.000 καταλυμάτων να αναγκαστεί να υποδεχτεί ένα τεράστιο πλήθος και να καλλιεργηθούν οι ιδανικές συνθήκες για να ριζώσει ένα μικρόβιο.

Όταν λοιπόν χτύπησε ο φοβερός Λοιμός των Αθηνών, όπως έμεινε γνωστός στην ιστορία, η αρχαιότερη επιδημία που έχει καταγραφεί ποτέ, ήταν τόσο μεταδοτικός και εκτεταμένος που, σύμφωνα με τη συγγραφέα, επέφερε τον θάνατο του Περικλή και συνέβαλε στην ήττα των Αθηναίων και στο τέλος του λεγόμενου Χρυσού Αιώνα του ηγέτη τους. 

Όταν χτύπησε ο φοβερός Λοιμός των Αθηνών, ήταν τόσο μεταδοτικός και εκτεταμένος που, σύμφωνα με τη συγγραφέα, επέφερε τον θάνατο του Περικλή και συνέβαλε στο τέλος του λεγόμενου Χρυσού Αιώνα του

Όπως έγραψε ο ιστορικός Θουκυδίδης, η επιδημία ξέσπασε ξαφνικά και μαινόταν ασταμάτητα για τέσσερα χρόνια, σκοτώνοντας γύρω στο ένα τέταρτο του πληθυσμού, χωρίς να κάνει εξαιρέσεις ανάμεσα σε στρατιώτες και πολίτες. Μόνο ο αθηναϊκός στρατός έχασε 4.400 πεζικάριους και 300 ιππείς, πάνω από το ένα τέταρτο της πρώτης γραμμής του. 

Καθώς δεν σώζονται απτές αποδείξεις των αρχαίων επιδημιών, οι σύγχρονοι επιστήμονες δεν μπορούν να καταλήξουν σε κάποιο συμπέρασμα σχετικά με το μικρόβιο που προκάλεσε τον Λοιμό. Οι μοναδικές πληροφορίες προέρχονται από τα κείμενα του Θουκυδίδη, ο οποίος έγραψε πως η ασθένεια χτυπούσε όλες τις ηλικίες σκοτώνοντας τους ασθενείς μέσα σε επτά με εννέα μέρες. Ανάμεσα στις περιγραφές του, την οποία παραθέτει το βιβλίο «Θανατηφόροι Σύντροφοι», είναι η εξής:

«Εσωτερικά, η ζέστη ήταν τόσο έντονη που τα θύματα δεν μπορούσαν να υποφέρουν ούτε τα πιο ελαφριά σκεπάσματα και σεντόνια· πράγματι, τίποτα δεν τους ικανοποιούσε πέρα από το να είναι γυμνοί, ενώ η καταβύθιση σε κρύο νερό πρόσφερε τη μεγαλύτερη ανακούφιση. Πολλοί από αυτούς που δεν ήταν υπό επιτήρηση έκαναν ακριβώς αυτό, πηδούσαν μέσα σε πηγάδια, τόσο άσβεστη ήταν η δίψα που τους κατακυρίευε· όμως δεν άλλαζε τίποτα, όσο πολύ ή λίγο κι αν έπιναν».

«Οι ασθενείς πηδούσαν μέσα σε πηγάδια, τόσο άσβεστη ήταν η δίψα που τους κατακυρίευε· όμως δεν άλλαζε τίποτα, όσο πολύ ή λίγο κι αν έπιναν».

Τα άλλα συμπτώματα που έχει καταγράψει ο Θουκυδίδης είναι ερεθισμένα μάτια και λαιμός, βήχας, φτάρνισμα, φουσκάλες, πληγές και δυσάρεστη αναπνοή, αναγούλα, σπασμοί και ένα κόκκινο εξάνθημα. Τον πλέον τραγικό και βασανιστικό επίλογο έγραφαν διάρροια, υπνηλία, γάγγραινα, απώλεια μνήμης και όρασης και θάνατος λόγω εξάντλησης.

Η συγγραφέας εξηγεί ότι οι περιγραφές του δεν ταιριάζουν με καμία από τις επιδημικές ασθένειες που γνωρίζουμε σήμερα και ανάμεσα στα επικρατέστερα σενάρια είναι εκείνα της ευλογιάς, της ιλαράς και του τύφου. «Πράγματι, θα μπορούσε να είναι μια μείξη από μολυσματικές ασθένειες, οι οποίες θα σάρωναν μέσα στις άθλιες συνθήκες που δημιουργήθηκαν από την πολιορκία» σχολιάζει η Dr. Crawford.

O σπαρτιατικός στρατός δεν κόλλησε την ασθένεια, ίσως οι Σπαρτιάτες να είχαν ήδη αποκτήσει ανοσία στο μικρόβιο, όπως εκτιμά η ειδικός. Δεν αποκλείεται να αποτελούσαν οι ίδιοι την πηγή της μετάδοσής του. Μάλιστα ο Λοιμός όχι μόνο αποδεκάτισε τον πληθυσμό της Αθήνας, αλλά έφερε και αλλαγές στη συμπεριφορά των επιζήσαντων, σύμφωνα με τον Θουκιδύδη:

«Είδαν πόσο ξαφνική ήταν η αλλαγή της τύχης στην περίπτωση τόσο αυτών που ευημερούσαν και ξαφνικά πέθαναν, όσο και αυτών που πριν δεν είχαν τίποτα αλλά, μέσα σε μια στιγμή, βρέθηκαν με τα υπάρχοντα άλλων στην κατοχή τους».

Το συναρπαστικό όσο και επίκαιρο βιβλίο «Θανατηφόροι σύντροφοι» κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις Οξύ.

Γεωργία Καρκάνη www.womantoc.gr

Η ιστορία της Pfizer σε δύο λεπτά. Το video που ανέβασε ο Άλμπερτ Μπουρλά

Η ιστορία της Pfizer σε δύο λεπτά. Το video που ανέβασε ο Άλμπερτ Μπουρλά. Παρουσίασε τη νέα εταιρική εικόνα της φαρμακοβιομηχανίας…

Τον νέο λογότυπο της Pfizer παρουσίασε με ανάρτησή του στο twitter ο Έλληνας CEO της φαρμακευτικής εταιρείας, Άλμπερτ Μπουρλά.

Γράφει:

«Μετά από περισσότερα από 170 χρόνια πρόληψης και θεραπείας ασθενειών, η Pfizer μπήκε σε μια νέα εποχή μια εποχή που εστιάζουμε στην επιστήμη και την αξία που προσφέρουμε στους ασθενείς»

«Στο επιτυχημένο μας λογότυπο, κωδικοποιούμε το DNA της εταιρείας την ιστορία και το μέλλον της. Η νέα εταιρική ταυτότητα της Pfizer είναι μια ψηφιακή έκφραση της δέσμευσής μας για τη μετασχηματιστική δύναμη της επιστήμης. Είναι μια δυναμική αντανάκλαση του σκοπού μας. Η νέα ταυτότητα της εταιρείας μας, ερμηνεύει τον έλικα του DNA του κώδικα και τη μηχανής της ανθρώπινης προοπτικής. Είναι ένα σαφές μήνυμα ότι η νέα Pfizer πρόκειται να τολμήσει πιο θαρραλέα, να ερευνήσει πιο βαθιά και να υποστηρίξει πιο παθιασμένα για να κάνει πραγματικότητα αυτό που κάποτε ήταν αδιανόητο».

Γιάννης Μακρής www.ogdoo.gr

«45 χρόνια πριν, έπινα μέχρι θανάτου. Αλλά καθώς βάδιζα προς την καταστροφή, ξαφνικά ξύπνησα»

«45 χρόνια πριν, έπινα μέχρι θανάτου. Αλλά καθώς βάδιζα προς την καταστροφή, ξαφνικά ξύπνησα» Η συγκλονιστική αποκάλυψη του Άντονι Χόπκινς για τον αλκοολισμό του. Πώς κατάφερε να δηλώνει νηφάλιος εδώ και μισόν αιώνα…

Το τέλος του 2020 συνέπεσε για τον Άντονι Χόπκινς με μια σπουδαία προσωπική επέτειο: στις 29 Δεκεμβρίου συμπλήρωσε 45 χρόνια νηφάλιος και αποφάσισε να το γιορτάσει με ένα δυνατό μήνυμα προς όλους όσοι αγωνίζονται ενάντια στον αλκοολισμό.

Ο οσκαρικός πρωταγωνιστής της «Σιωπής των αμνών» είπε σε ένα νέο βίντεο που ανέβασε στο Twitter: «45 χρόνια πριν, καθώς βάδιζα προς την καταστροφή πίνοντας μέχρι θανάτου, ξαφνικά ξύπνησα. Έλαβα ένα μήνυμα, μια μικρή σκέψη, που έλεγε: “Θέλεις να ζήσεις ή να πεθάνεις;” Και εγώ ήθελα να ζήσω».

«Έλαβα ένα μήνυμα, μια μικρή σκέψη, που έλεγε: “Θέλεις να ζήσεις ή να πεθάνεις;” Και εγώ ήθελα να ζήσω».

Ο 83χρονος ηθοποιόςσκηνοθέτης και συνθέτης πρόσθεσε ότι ακόμα και σήμερα, σχεδόν μισόν αιώνα μετά, υπάρχουν ημέρες «αμφιβολίας, αλλά λέω στον εαυτό μου, κράτα γερά. Οι νέοι άνθρωποι μην το βάζετε κάτω, συνεχίστε να αγωνίζεστε, να είστε θαρραλέοι και μεγάλες δυνάμεις θα έρθουν να σας ενισχύσουν». 

Σύντομα μάλιστα θα τον απολαύσουμε στο πλευρό της Ολίβια Κόλμαν, στο νέο οικογενειακό δράμα «The Father», που αναμένεται μέσα στο 2021 στις κινηματογραφικές αίθουσες.

Δείτε το τρέιλερ της ταινίας «The Father»:

Λάουρα Νικολάου www.womantoc.gr

«Είμαι σε καραντίνα τόσα χρόνια»: Η ιστορία της 74χρονης κυράς Ρηνιώς, που ζει μόνη σε βραχονησίδα

«Είμαι σε καραντίνα τόσα χρόνια»: Η ιστορία της 74χρονης κυράς Ρηνιώς, που ζει μόνη σε βραχονησίδα…

Από τότε που πέθανε ο σύζυγός της, το 2013, η Ειρήνη Κατσοτούρχη ή «κυρά Ρηνιώ» φυλάει Θερμοπύλες στην απομονωμένη Κίναρο, στα Δωδεκάνησα.

Η ιστορία της ζωής της έγινε ευρύτερα γνωστή, όταν δέχθηκε επίσκεψη από την Πρόεδρο της ΔημοκρατίαςΚατερίνα Σακελλαροπούλου, συνοδεία του υφυπουργού Εθνικής Άμυνας Αλκιβιάδη Στεφανή. Τώρα η 74χρονη Ειρήνη Κατσοτούρχη ή «κυρά Ρηνιώ» μίλησε στην εκπομπή «Κοινωνία Ώρα Mega» για τη μοναχική ζωή της στην Κίναρο, την απομονωμένη βραχονησίδα των Δωδεκανήσων όπου τα τελευταία οκτώ χρόνια είναι η μοναδική κάτοικος.

Γεννήθηκε στην Αμοργό και μετακόμισε στην Κίναρο με τους γονείς της σε ηλικία τριών ετών. Πολλά χρόνια αργότερα πήγε με τον σύζυγο και τα παιδιά της στην Αυστραλία. Όταν το ζευγάρι επέστρεψε το 2000 στην Ελλάδα, αποφάσισε να εγκατασταθεί μόνιμα στην Κίναρο

Η εκπληκτική ιστορία της ζωής της έγινε ευρύτερα γνωστή όταν, λίγες μέρες πριν από τα Χριστούγεννα, δέχθηκε επίσκεψη από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κατερίνας Σακελλαροπούλου, συνοδεία του υφυπουργού Εθνικής Άμυνας Αλκιβιάδη Στεφανή.

Όμως το 2013 ο σύζυγός της έφυγε από τη ζωή και από τότε τα μοναδικά πλάσματα με τα οποία μοιράζεται τη βραχονησίδα είναι τα ζώα της. Η μοναδική επικοινωνία της είναι το δορυφορικό τηλέφωνό της, ενώ για τις καθημερινές ειδήσεις ενημερώνεται μέσω της τηλεόρασης. Μία φορά την εβδομάδα επιδοτούμενο καΐκι από την Αμοργό την προμηθεύει με όλα τα απαραίτητα, εκτός αν ο καιρός δεν επιτρέπει αυτή τη διαδρομή, οπότε μπορεί να μείνει και 20 ημέρες χωρίς ανεφοδιασμό. «Θέλω να είμαι με τα παιδιά μου, αλλά όχι να φύγω από εδώ» όπως εξήγησε στους δημοσιογράφους.

Τις ημέρες της τις περνά φροντίζοντας τα ζώα της, το δωμάτιό της και το μνημείο των τριών πεσόντων του Πολεμικού Ναυτικού από το 2016. Έτσι ακριβώς πέρασε, μόνη της, και τη φετινή Πρωτοχρονιά. Άλλωστε, όπως είπε και στην Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κατά την επίσκεψή της, «εγώ είμαι σε καραντίνα τόσα χρόνια».

Αναΐς Παρίση www.womantoc.gr

ΚΟΙΝΩΝΙΑ: Οι γιορτές της εξάρτησης

Γιάννης Μπουτάρης: Ποιες γιορτές; Δεν υπάρχουν Χριστούγεννα και Πρωτοχρονιά για τον εξαρτημένο. Ζει στον κόσμο του, τον κόσμο της ουσίας. Μόνο η ουσία τον ενδιαφέρει. Ο βαθιά χωμένος δεν συμμετέχει σε εορτασμούς, ούτε σε όσα συμβαίνουν γύρω του. Του κάνει ίσως εντύπωση η ατμόσφαιρα, αναρωτιέται γιατί να είναι όλα τα μαγαζιά κλειστά, αλλά ώς εκεί. Ύστερα το μυαλό του κολλάει: πού θα βρει την ουσία και πώς θα την ευχαριστηθεί, για πάρτη του. Δύσκολο να βγει κανείς από την ιστορία. Το μεν αλκοόλ είναι νόμιμο, άρα απλώνεις το χέρι σου και το έχεις, τα δε ναρκωτικά έχουν το άλλο πρόβλημα, θα σε κυνηγήσει το βαποράκι, δεν θα σε αφήσει ήσυχο. «Το ίδιο ισχύει και για τον αλκοολικό, ειδικά τις γιορτές που όλοι πίνουν, αδύνατον να το αποφύγει», θα μου πεις. Κι όμως, το κοινωνικό ποτό απέχει μίλια από τη σούρα του αλκοολικού. Σου το λέω μετά λόγου γνώσεως.
 
Μαρία Μαυρικάκη: Στα γιορτινά οικογενειακά τραπέζια, ποτέ δεν έλειπαν οι καβγάδες. Λίγο το χαλαρό κλίμα, λίγο το άφθονο κρασάκι, λίγο τα καταπιεσμένα συναισθήματα ενός χρόνου, οι γλώσσες λύνονταν ευκολότερα. Υπαινιγμοί, μισόλογα και αναφορές σε περυσινά ξινά σταφύλια, ξέφευγαν στην αρχή διακριτικά και στη συνέχεια αχαλίνωτα από τα χορτάτα στόματα μπατζανάκηδων και συννυφάδων. Το φούντωμα στα μάγουλα και οι υψηλοί τόνοι στις φωνές συνόδευαν το φρούτο, που τότε το τρώγαμε μετά το φαγητό, σε αντίθεση με τη σύγχρονη μόδα. Προτού πέσουμε σε μεθεόρτιο λήθαργο, μας ξυπνούσε ένα τσίμπημα από το αγκάθι του εξαρτημένου αδελφού μου, που φρόντιζε ειδικά εκείνες τις μέρες να κάνει τη διαφορά. Άλλοτε κλεισμένος στο δωμάτιο και νηστικός όλη τη διάρκεια των διακοπών κι άλλοτε αφιονισμένος που είχε ξεμείνει από πράμα. Συλλέγοντας κατάλοιπα στέρησης κι αναζητώντας υποκατάστατα σε φαρμακεία με κατεβασμένα ρολά, αυτή ήταν η πινελιά στη γιορτινή διάθεσή μας, εμάς, των συν εξαρτημένων ανθρώπων του. 
 
Γ. ΜΠ.: Θυμάμαι μια παραμονή Πρωτοχρονιάς, καλεσμένος ήμουν σε ρεβεγιόν με επίσημη ενδυμασία κι άρχισα να πίνω από το μεσημέρι. Μόνος, εννοείται. Το βράδυ ήμουν πλέον λιώμα. Δεν απαντούσα στα τηλέφωνα, στα χτυπήματα της πόρτας, στις εκκλήσεις όσων με νοιάζονταν. Η απελπισία μου γινόταν αναπηρία κι εγώ ανήμπορος να αποκριθώ. Από τη βραδιά εκείνη απέκτησα ένα μικρό κουσούρι: δεν γουστάρω να ακούω καλό μήνα ούτε καλή βδομάδα. Τι διαφορά έχει ή μια μέρα από την άλλη; (το καταλάβαμε στο πετσί μας τώρα, με τον εγκλεισμό). Ακόμα και η Πρωτοχρονιά είναι μια ίδια μέρα. Όμως, ο απόλυτος ξεπεσμός της παραμονής εκείνης ήταν φαίνεται απαραίτητος για να μπορέσω να το στρίψω και να το πάρω αλλιώς. Ο θάνατος ήρθε να μου κάνει ποδαρικό κι εγώ του έκλεισα κατάμουτρα την πόρτα. Τότε βρέθηκα περιτριγυρισμένος από τους ανθρώπους μου. Λίγο καιρό αργότερα πήγα στο πρόγραμμα και στάθηκα τυχερός. Δεν ξαναήπια ποτέ. Γίνεται.
 
Μ.Μ.: Για χρόνια, οι ειδικοί μας συμβούλευαν να τον αφήσουμε στις επιλογές του. Να τον βοηθήσουμε μόνο αν αποφασίσει να αποτοξινωθεί. Εκανε προσπάθειες μύριες, όμως μια ανίκητη παρόρμηση τον ωθούσε όντας καθαρός να ξαναπέσει σαν σκανδαλισμένος μοναχός που καταδυναστεύεται από ταπεινά ένστικτα. Κι εμείς να ωρυόμαστε: «Γιατί;». Νομίζαμε ότι μπορούμε να τον πείσουμε. Εκείνος σωστά τα έλεγε, «χωρίς την ουσία δεν ζω». Ήθελε να ζήσει, άρα να καταστρέφεται, πώς να το συλλάβουμε; Τελικά, δεν κατάφερε να καταργήσει το σύνορο ζωής και θανάτου, όσο ρίσκο και αν φορτώθηκε μπαινοβγαίνοντας ανάμεσα στα δύο. Οι γιορτές μας είναι πλέον ήρεμες, υποτονικές, ανούσιες σχεδόν.
 
Γ. ΜΠ.: Oι μνήμες, Μαρία, άλλοτε γίνονται κουραστικές και αποθαρρυντικές, άλλοτε όμως μας γεμίζουν αισιοδοξία και κουράγιο. Μέσα στη φουρτούνα του κορωνοϊού, καταφέραμε και πλέουμε και πάμε. Είμαστε εδώ και ζούμε. Ζούμε τη γλυκιά μονοτονία της επανάληψης των γιορτών. Κάθε χρόνο τα ίδια, κάθε χρόνο διαφορετικά.
 
* Ο κ. Γιάννης Μπουτάρης είναι τέως δήμαρχος Θεσσαλονίκης, οινοποιός.
** Η κ. Μαρία Μαυρικάκη είναι συγγραφέας.

www.kathimerini.gr

52 χρόνια Schumi: Ένας αξέχαστος πρωταθλητής

52 χρόνια Schumi: Ένας αξέχαστος πρωταθλητής. Τα τελευταία επτά χρόνια γνωρίζουμε ελάχιστα για τον Michael Schumacher. Τα επιτεύγματά του όμως παραμένουν αξεπέραστα…

Ο υπερπρωταθλητής της Formula 1, Michael Schumacher γίνεται σήμερα, Παρασκευή 3 Ιανουαρίου, 52 χρονών. Kι όμως έχει ζήσει το ένα δέκατο της ζωής του στην απόλυτη απομόνωση. Από τις 29 Δεκεμβρίου 2013 και μετά το ατύχημα στο χειμερινό θέρετρο του Meribel των γαλλικών Άλπεων γνωρίζουμε ελάχιστα για εκείνον. Ξέρουμε ότι είναι ζωντανός, ότι αναπνέει χωρίς μηχανική υποστήριξη, ότι δέχεται που και που επισκέψεις από φίλους, ενώ καμιά φορά τον βάζουν να ακούσει τον ήχο που βγάζει μία μηχανή της Ferrari.

Τα λάθη όμως, όχι, δεν τα ξεχνάμε, αντίθετα γίνονται κομμάτι από τις αφηγήσεις του ήρωα

Για όλους εμάς τους φιλάθλους, o Γερμανός έχει μείνει στην τελευταία του κούρσα με την Mercedes το 2012 ή ακόμα περισσότερο στο 2006 όταν αποφάσισε να αποσυρθεί για πρώτη φορά ενώ φορούσε τα χρώματα της Scuderia. Κι αυτό συμβαίνει διότι πάντα φανταζόμαστε τους πρωταθλητές στο απόγειο της καριέρας τους, ανίκητους και αιώνιους. Ξεχνάμε την σταδιακή πτώση, τις λάθος επιλογές, στην περίπτωσή του μάλιστα του συγχωρούμε ακόμα και τους πανηγυρισμούς το 1999, όταν συνειδητοποίησε πως ο δεύτερος οδηγός της Ferrari, Eddie Irvine, χάνει από τον Mika Häkkinen το πρωτάθλημα κι έτσι δεν θα του κλέψει την δόξα.

52 χρόνια Schumi: Ένας αξέχαστος πρωταθλητής

Τα λάθη όμως, όχι, δεν τα ξεχνάμε, αντίθετα γίνονται κομμάτι από τις αφηγήσεις του ήρωα. Όπως το 1997, όταν προσπάθησε με τον πλέον αδέξιο κι αντιαθλητικό τρόπο να αρπάξει τη νίκη από τον  Jaques Villeneuve στην πίστα της Jerez. Μία κίνηση που στηλιτεύτηκε από όλους, τιμωρήθηκε από την FIA, παρέμεινε όμως ένα λαμπρό παράδειγμα για τον αδάμαστο χαρακτήρα του Schumi· πάντα όφειλε στον εαυτό του να βγει νικητής με οποιονδήποτε τρόπο.

Η αλήθεια είναι ότι κάναμε πολύ καιρό για να ερωτευθούμε τον Michael Schumacher. Σίγουρα ο οξύς χαρακτήρας του, το αγέλαστο πρόσωπο και η πεισματική άρνησή του να μάθει λίγες λέξεις στα Ιταλικά μετά από 11 χρόνια στην Ferrari δεν βοηθούσαν προς αυτήν την κατεύθυνση. Τον αγαπήσαμε όμως για τις νίκες τους, για το οδηγικό του στυλ που σαν τυπικός Γερμανός δεν παρατούσε ποτέ έναν αγώνα, για τη πραγματική μανία που τον έπιανε να κερδίσει με κάθε κόστος. Και κάπου εκεί αρχίσαμε να βλέπουμε τον πραγματικό Schumi, τις ανθρώπινες λεπτομέρειες πίσω από τη φαινομενική παγοκολόνα.

Σουμάχερ Φόρμουλα Φεράρι

Τελικά, τα αξεπέραστα επιτεύγματα του Schumacher δεν έχουν λάβει την αναγνώριση που τους αξίζει χωρίς ο Γερμανός να έχει ευθύνες για αυτό. Στην αρχή της καριέρας του, πριν ξεπεράσει τον θρυλικό Αργεντινό Fangio σε πρωταθλήματα, ήταν αναγκασμένος να ζει στην σκιά του Ayrton Senna.

Ή μάλλον καλύτερα στην σκιά του φαντάσματος του Βραζιλιάνου. Ο Schumacher έπρεπε να κάνει έναν υπεράνθρωπο άθλο: να κερδίσει τις αγαπημένες αναμνήσεις των φίλων της Formula 1, πράγμα σχεδόν αδύνατο δηλαδή. Μετά τα δύο πρωταθλήματα όμως με την Benetton θα έπαιρνε άλλα πέντε κολλητά με τη Ferrari, από το 2000 έως το 2004. Κάτι που, όχι άδικα, κάνει πολύ κόσμο να τον θεωρεί τον κορυφαίο οδηγό όλων των εποχών.

Από: Esquire IT

Γράφει: Αργύρης Κούρσαλης esquire.com.gr

Μπατζάου: Οι γενετικά μεταλλαγμένοι «τσιγγάνοι της θάλασσας» που ζουν μες το νερό

Μεταξύ των απίθανων τρόπων με τους οποίους το ανθρώπινο είδος κατάφερε να προσαρμοστεί και να θριαμβεύσει σε κάθε περιβάλλον, ξεχωρίζει εκείνος των Μπατζάου. Της φυλής που βρέθηκε να παλεύει με τα κύματα του Αρχιπελάγους της Νοτιοανατολικής Ασίας και κατόρθωσε να επιβιώσει, διατηρώντας τη μοναδικότητά της. Μόλις τα τελευταία χρόνια οι επιστήμονες αρχίζουν να καταλαβαίνουν τα πώς και τα γιατί αυτής της υπέροχης προσαρμογής που οφείλεται σε μια μοναδική περίπτωση σύγχρονης γενετικής μετάλλαξης του γονιδιώματός τους, που τους επιτρέπει να νιώθουν καλύτερα στη θάλασσα, παρά στο έδαφος. Αν ζούσε ο Δαρβίνος, θα ήταν περήφανος για τη θεωρία του και το πώς βρήκε εφαρμογή σε αυτούς τους καταπληκτικούς «τσιγγάνους της θάλασσας».

Νομάδες του υγρού στοιχείου

Τι κάνεις όταν η μοίρα σου σε ρίχνει σε μια περιοχή της γης όπου η απεραντοσύνη της θάλασσας διακόπτεται από μικρά κομμάτια στεριάς τα οποία συνήθως δεν μπορούν να καλύψουν τις διατροφικές και άλλες ανάγκες σου; Προσαρμόζεσαι ή πεθαίνεις, είναι η απάντηση και οι Μπατζάου ξεκάθαρα επέλεξαν τον πρώτο δρόμο. Επέδειξαν μια πρωτοφανή ικανότητα προσαρμογής στο υγρό στοιχείο που τους περιβάλλει, σε τέτοιο βαθμό που να μπορεί κανείς να τους αποκαλέσει αμφίβια όντα.

Εδώ και περίπου 1.000 χρόνια περιφέρονται στις θάλασσες μεταξύ Φιλιππίνων, Μαλαισίας και Ινδονησίας, περνώντας κατά μέσο όρο τουλάχιστον πέντε ώρες στο νερό και τις υπόλοιπες κάπου πολύ κοντά σε αυτό. Τα σώματα και τα όργανά τους έχουν αναπτυχθεί έτσι ώστε να μπορούν να αντεπεξέλθουν σε συνθήκες ανυπόφορες και αδιανόητες για οποιονδήποτε άλλον.

Ναυτία στη… στεριά

Χωρίς στολές, αναπνευστήρες, μπουκάλες οξυγόνου και με μοναδικό εξοπλισμό μια ξύλινη μάσκα κι ένα καμάκι, βουτούν σε βάθη τα οποία τρομάζουν ακόμη και επαγγελματίες δύτες. Τα 70 μέτρα βάθους ή μερικά λεπτά στο βυθό είναι κάτι συνηθισμένο για τους περισσότερους από αυτούς. Άλλωστε έχουν καταγραφεί περιπτώσεις μελών της φυλής που νιώθουν το αίσθημα της ναυτίας στη στεριά! Η μακρά παραμονή τους για κάποιο λόγο μακριά από το νερό τους φέρνει ζαλάδες και δυσφορία. Φαντάζει τρελό, αλλά είναι πέρα για πέρα αληθινό και καταγεγραμμένο.

Για δεκαετίες οι παρατηρητές πίστευαν πως οι υποβρύχιες επιδόσεις των Μπατζάου είναι το αποτέλεσμα συνεχούς «προπόνησης» και «εκπαίδευσης» που ξεκινά από νεαρή ηλικία. Τα παιδιά αντί για Μαθηματικά και Θρησκευτικά, μαθαίνουν πώς να ζουν κάτω από το νερό. Αν και προφανώς κάτι τέτοιο ισχύει 100%, τα τελευταία χρόνια η επιστήμη έρχεται να δώσει και μια άλλη, γονιδιακή διάσταση, για την μοναδική περίπτωσή τους.

Ο ρόλος του DNA

Σχετικά πρόσφατα οι Μελίσα Ιλάρντο και Ράσμους Νίλσεν του πανεπιστημίου Μπέρκλεϊ στην Καλιφόρνια, δημοσίευσαν τα αποτελέσματα της έρευνάς τους, σύμφωνα με την οποία δεν είναι η επανάληψη και η εκμάθηση οι μόνοι λόγοι στους οποίους οφείλεται το φαινόμενο των Μπατζάου.

Μελετώντας τα σώματά τους με τη βοήθεια τομογράφων ανακάλυψαν πως οι σπλήνες τους κατά μέσο όρο είναι κατά 50% μεγαλύτερες από εκείνες γειτονικών φυλών που δεν έχουν αντίστοιχη σχέση με το νερό. Η σπλήνα, την οποία συνήθως θυμόμαστε όταν μιας πιάνει στο… τρέξιμο, έχει κομβικό ρόλο στην οξυγόνωση του εγκεφάλου αλλά και άλλων οργάνων. Δουλειά της είναι να διατηρεί ένα απόθεμα οξυγονωμένων  ερυθρών αιμοσφαιρίων, κάτι σαν αποθήκη, στην οποία καταφεύγει ο οργανισμός για να μείνει ζωντανός κάτω από το νερό.

Οι διαφοροποιήσεις στην ανατομία επιβεβαιώθηκαν στη συνέχεια και γενετικά. Οι αναλύσεις του DNA έδειξαν μια μετάλλαξη ενός γονιδίου που ευθύνεται για τη ρύθμιση της κυκλοφορίας οξυγόνου στο σώμα. Επιπλέον, φαίνεται πως το συγκεκριμένο γονίδιο λειτουργεί ως… ελεγκτής, επιλέγοντας κατά προτίμηση όργανα που σχετίζονται με την αναπνοή. Εγκέφαλο, πνεύμονες, καρδιά.

Παράλληλα, σε άλλο ένα γονίδιο διαπιστώθηκαν σημαντικές διαφοροποιήσεις. Πρόκειται για το κομμάτι εκείνο του DNA που σχετίζεται με την ύπαρξη ενός ενζύμου του οποίου ο ρόλος είναι η μεταφορά διοξειδίου του άνθρακα μακριά από τους ανθρώπινους ιστούς. Σε πολλά αμφίβια ζώα αυτή η κατάλληλη ισορροπία είναι που κάνει τη διαφορά μεταξύ ζωής και θανάτου.

Από γενιά σε γενιά

Τα αποτελέσματα της έρευνας που δημοσιοποιήθηκαν μέσω του ιστότοπου «Cell Press» φανερώνουν πως δεν είναι μόνο οι πληροφορίες που περνούν από γενιά σε γενιά που έχουν κάνει τους Μπατζάου αυτό που είναι σήμερα. Στην κυριολεξία, πια, αυτοί οι άνθρωποι γεννιούνται με έμφυτη την ικανότητα προσαρμογής και κληρονομούν στους επόμενους όλο το μυστικό αυτής της υπέροχης ιστορίας επιβίωσης, καλά κλεισμένο μέσα στο γενετικό κώδικά τους.

*Με πληροφορίες και φωτογραφίες από economist.com, theatlantic.com και jamesmorgan.co.uk

www.ekriti.gr

1 2 3 4 5 38